pragmatic.html - en to nl translation catalogue (29 entries)

note: type: Content of: <title>
en: Copyleft: Pragmatic Idealism - GNU Project - Free Software Foundation
nl: Auteursplicht: pragmatisch idealisme - GNU-project - Free Software Foundation

note: type: Content of: <div><h2>
en: Copyleft: Pragmatic Idealism
nl: Auteursplicht: pragmatisch idealisme

note: type: Content of: <div><address>
en: by <a href="https://www.stallman.org/">Richard Stallman</a>
nl: door <a href="https://www.stallman.org/">Richard Stallman</a>

note: type: Content of: <div><p>
en: Every decision a person makes stems from the person's values and goals.  People can have many different goals and values; fame, profit, love, survival, fun, and freedom, are just some of the goals that a good person might have.  When the goal is a matter of principle, we call that idealism.
nl: Iedere beslissing die een individu maakt is gebaseerd op de normen van die persoon en zijn doelstelling. Mensen kunnen vele doelen en normen hebben; beroemdheid, winst, liefde, overleving, lol en vrijheid zijn een greep uit de doelen die mensen kunnen hebben. Wanneer het een principieel doel is noemen we dat idealisme.

note: type: Content of: <div><p>
en: My work on free software is motivated by an idealistic goal: spreading freedom and cooperation.  I want to <a href="/philosophy/why-copyleft.html">encourage free software to spread</a>, replacing proprietary software that forbids cooperation, and thus make our society better.
nl: Mijn werken aan vrije software heeft een idealistisch motief: het verspreiden van vrijheid en samenwerking. Ik wil <a href="/philosophy/why-copyleft.html">meehelpen vrije software te verspreiden</a> zodat dit private software, die samenwerking tegenhoudt, kan vervangen. En daardoor mijn steentje bijdragen aan de verbetering van de maatschappij.

note: type: Content of: <div><p>
en: That's the basic reason why the GNU General Public License is written the way it is&mdash;as a <a href="/licenses/copyleft.html"> copyleft</a>.  All code added to a GPL-covered program must be free software, even if it is put in a separate file.  I make my code available for use in free software, and not for use in proprietary software, in order to encourage other people who write software to make it free as well.  I figure that since proprietary software developers use copyright to stop us from sharing, we cooperators can use copyright to give other cooperators an advantage of their own: they can use our code.
nl: Dat is de belangrijkste reden waarom de GNU General Public License (Algemene Openbare Licentie) in zijn huidige vorm is opgesteld&mdash;als een auteursplicht (<a href="/licenses/copyleft.html"> copyleft</a>). Alle broncode die aan een programma onder de GPL wordt toegevoegd moet vrije software zijn, zelfs als het in een apart bestand wordt aangeleverd. Mijn code is beschikbaar voor gebruik in andere vrije software maar niet voor private software, om zo mensen over te halen hun software ook vrij te maken. Ik had zo bedacht dat, omdat makers van private software het auteursrecht gebruiken om ons te verhinderen software te delen, het een goed idee zou zijn om het auteursrecht te gebruiken om samenwerkende mensen een eigen voordeel te geven:alleen zij kunnen onze code gebruiken.

note: type: Content of: <div><p>
en: Not everyone who uses the GNU GPL has this goal.  Many years ago, a friend of mine was asked to rerelease a copylefted program under noncopyleft terms, and he responded more or less like this:
nl: Niet iedereen die de GNU GPL gebruikt heeft hetzelfde doel. Jaren geleden werd een vriend van mij gevraagd zijn auteursplichtige programma opnieuw uit te brengen onder een niet-auteursplichtige licentie en zijn antwoord kwam hierop neer:

note: type: Content of: <div><blockquote><p>
en: &ldquo;Sometimes I work on free software, and sometimes I work on proprietary software&mdash;but when I work on proprietary software, I expect to get <em>paid</em>.&rdquo;
nl: &ldquo;Soms werk ik aan vrije software en soms aan private software&mdash;maar wanneer ik aan private software werk, verwacht ik <em>betaald</em> te worden.&rdquo;

note: type: Content of: <div><p>
en: He was willing to share his work with a community that shares software, but saw no reason to give a handout to a business making products that would be off-limits to our community.  His goal was different from mine, but he decided that the GNU GPL was useful for his goal too.
nl: Hij was bereid zijn werk te delen met een gemeenschap die software deelt maar zag geen reden het zakenleven tegemoet te komen die producten maakt die onze gemeenschap niet mag gebruiken. Zijn doel verschilde van de mijne maar hij besloot dat de GPL voor hem ook nuttig was.

note: type: Content of: <div><p>
en: If you want to accomplish something in the world, idealism is not enough&mdash;you need to choose a method that works to achieve the goal.  In other words, you need to be &ldquo;pragmatic.&rdquo; Is the GPL pragmatic? Let's look at its results.
nl: Als je wat wilt bereiken in deze wereld is idealisme niet voldoende&mdash;je moet een aanpak kiezen die helpt je doel te bereiken. Oftewel, je moet &ldquo;pragmatisch&rdquo; zijn. Is de GPL pragmatisch? Laten we eens naar de resultaten kijken.

note: type: Content of: <div><p>
en: Consider GNU C++.  Why do we have a free C++ compiler? Only because the GNU GPL said it had to be free.  GNU C++ was developed by an industry consortium, MCC, starting from the GNU C compiler.  MCC normally makes its work as proprietary as can be.  But they made the C++ front end free software, because the GNU GPL said that was the only way they could release it.  The C++ front end included many new files, but since they were meant to be linked with GCC, the GPL did apply to them.  The benefit to our community is evident.
nl: Neem GNU C++. Waarom hebben we een vrije C++ compiler? Alleen maar omdat de GNU GPL had bepaald dat het vrij moest zijn. GNU C++ is ontwikkeld door een industrieel conglomeraat genaamd MCC die dit baseerde op de GNU C compiler. Normaliter maakt MCC zijn producten zo privaat als maar kan. Ze moesten de C++ front end echter vrij maken doordat de GNU GPL had bepaald dat dit de enige mogelijkheid was om de software uit te brengen. De C++ front end bevat een behoorlijk aantal nieuwe bestanden maar omdat deze aan GCC moesten worden gekoppeld was de GPL van toepassing. Het voordeel voor onze gemeenschap is duidelijk.

note: type: Content of: <div><p>
en: Consider GNU Objective C.  NeXT initially wanted to make this front end proprietary; they proposed to release it as <samp>.o</samp> files, and let users link them with the rest of GCC, thinking this might be a way around the GPL's requirements.  But our lawyer said that this would not evade the requirements, that it was not allowed.  And so they made the Objective C front end free software.
nl: Neem GNU Objective C. Het bedrijf NeXT wilde dit front end aanvankelijk privaat maken; hun voorstel was om het uit te brengen als <samp>.o </samp> bestanden en het aan gebruikers over te laten dit te koppelen met de rest van GCC, men dacht hiermee de GPL te omzeilen. Onze advocaat beweerde echter dat hiermee de voorwaarden niet werden omzeild en dat het niet was toegestaan. En aldus werd de Objective C front end vrije software.

note: type: Content of: <div><p>
en: Those examples happened years ago, but the GNU GPL continues to bring us more free software.
nl: Bovenstaande voorbeelden dateren van jaren her maar de GNU GPL blijft ons voorzien van vrije software.

note: type: Content of: <div><p>
en: Many GNU libraries are covered by the GNU Lesser General Public License, but not all.  One GNU library which is covered by the ordinary GNU GPL is Readline, which implements command-line editing.  I once found out about a nonfree program which was designed to use Readline, and told the developer this was not allowed.  He could have taken command-line editing out of the program, but what he actually did was rerelease it under the GPL.  Now it is free software.
nl: Veel GNU software bibliotheken vallen onder de &ldquo;GNU Lesser General Public Licencse&rdquo; (Minder Algemene Openbare Licentie), maar niet allemaal. Een bibliotheek die onder de normale GPL valt is Readline, die afhandeling van commando-regels doet. Ik kwam er een keer achter dat een niet-vrij programma dit gebruikte en vertelde de ontwikkelaar dat dit niet mocht. Hij had die commando-regel afhandeling er uit kunnen slopen maar wat hij uiteindelijk deed was het uitbrengen onder de GPL. Het is nu vrije software.

note: type: Content of: <div><p>
en: The programmers who write improvements to GCC (or Emacs, or Bash, or Linux, or any GPL-covered program) are often employed by companies or universities.  When the programmer wants to return his improvements to the community, and see his code in the next release, the boss may say, &ldquo;Hold on there&mdash;your code belongs to us! We don't want to share it; we have decided to turn your improved version into a proprietary software product.&rdquo;
nl: De programmeurs die verbeteringen aanbrengen op GCC (of Emacs, Bash, Linux of enig ander programma onder de GPL) zijn meestal in dienst van universiteiten of bedrijven. Wanneer de programmeur zijn verbeteringen door wil voeren in de volgende versie zou de baas wel eens kunnen zeggen: &ldquo;Wacht even&mdash;die code is van ons! We willen dit niet delen; daarom hebben we besloten er een private versie van te maken&rdquo;.

note: type: Content of: <div><p>
en: Here the GNU GPL comes to the rescue.  The programmer shows the boss that this proprietary software product would be copyright infringement, and the boss realizes that he has only two choices: release the new code as free software, or not at all.  Almost always he lets the programmer do as he intended all along, and the code goes into the next release.
nl: Op dat moment is de GNU GPL de reddende engel. De programmeur kan de chef laten zien dat deze private versie een inbreuk is op het auteursrecht en de chef realiseert zich dat hij de keuze heeft uit twee dingen: de nieuwe versie als vrije software uitbrengen of helemaal niets uitbrengen. Bijna altijd laat hij dan de programmeur zijn gang gaan en de code komt in de nieuwe versie.

note: type: Content of: <div><p>
en: The GNU GPL is not Mr. Nice Guy.  It says no to some of the things that people sometimes want to do.  There are users who say that this is a bad thing&mdash;that the GPL &ldquo;excludes&rdquo; some proprietary software developers who &ldquo;need to be brought into the free software community.&rdquo;
nl: De GNU GPL is geen doetje. Het verbiedt een aantal dingen die mensen soms willen doen. Er zijn gebruikers die dit niet goed vinden&mdash;dat de GPL zekere individuen die private software maken &ldquo;uitsluit&rdquo; die &ldquo;de vrije software gemeenschap binnengehaald moeten worden&rdquo;

note: type: Content of: <div><p>
en: But we are not excluding them from our community; they are choosing not to enter.  Their decision to make software proprietary is a decision to stay out of our community.  Being in our community means joining in cooperation with us; we cannot &ldquo;bring them into our community&rdquo; if they don't want to join.
nl: Maar we sluiten dit soort mensen niet uit; zij besluiten geen deel uit te willen maken van onze gemeenschap. Hun besluit private software te maken is tevens een besluit om geen deel uit te maken van onze gemeenschap. Onderdeel zijn van onze gemeenschap betekent dat je samenwerkt met ons; we kunnen niemand dwingen zich bij ons aan te sluiten als ze dat niet willen.

note: type: Content of: <div><p>
en: What we <em>can</em> do is offer them an inducement to join.  The GNU GPL is designed to make an inducement from our existing software: &ldquo;If you will make your software free, you can use this code.&rdquo; Of course, it won't win 'em all, but it wins some of the time.
nl: Wat we <em>wel</em> kunnen doen is ze een reden geven om zich bij ons aan te sluiten. De GNU GPL is z&oacute; ontworpen dat onze bestaande software een goede reden vormt: &ldquo;Wanneer je je software vrij maakt kun je deze broncode gebruiken&rdquo;. Die vlieger zal niet altijd opgaan, maar soms wel.

note: type: Content of: <div><p>
en: Proprietary software development does not contribute to our community, but its developers often want handouts from us.  Free software users can offer free software developers strokes for the ego&mdash;recognition and gratitude&mdash;but it can be very tempting when a business tells you, &ldquo;Just let us put your package in our proprietary program, and your program will be used by many thousands of people!&rdquo; The temptation can be powerful, but in the long run we are all better off if we resist it.
nl: Private software draagt niet bij aan onze gemeenschap maar de ontwikkelaars ervan vragen wel vaak om gunsten van ons. Gebruikers van vrije software kunnen het ego van een vrije software ontwikkelaar strelen&mdash;met dankbaarheid en erkenning&mdash;maar het kan nog verleidelijker zijn wanneer een bedrijf je voorstelt: &ldquo;Laat ons je programma uitbrengen in een privaat pakket, dan zal het gebruikt gaan worden door nog duizenden anderen&rdquo;. De verleiding kan dan groot zijn maar uiteindelijk zullen we beter af zijn wanneer we er niet aan toegeven.

note: type: Content of: <div><p>
en: The temptation and pressure are harder to recognize when they come indirectly, through free software organizations that have adopted a policy of catering to proprietary software.  The X Consortium (and its successor, the Open Group) offers an example: funded by companies that made proprietary software, they strived for a decade to persuade programmers not to use copyleft.  When the Open Group tried to <a href="/philosophy/x.html">make X11R6.4 nonfree software</a>, those of us who had resisted that pressure were glad that we did.
nl: De druk en verleiding kan ook sluipenderwijs komen, via vrije software organisaties die ook beleid hebben om private software tegemoet te komen. Het X Consortium (en zijn opvolger, de Open Group) kan hierbij als voorbeeld dienen: gesponsord door bedrijven die private software maken, hebben deze 10 jaar lang geprobeerd programmeurs over te halen om niet &ldquo;auteursplicht&rdquo; (&ldquo;copyleft&rdquo;) te gebruiken. Nu de Open Group <a href= "/philosophy/x.html">X11R6.4 heeft uitgebracht onder een niet-vrije licentie </a>, zijn wij, die deze druk hebben weerstaan, blij dat we dat gedaan hebben.

note: type: Content of: <div><p>
en: In September 1998, several months after X11R6.4 was released with nonfree distribution terms, the Open Group reversed its decision and rereleased it under the same noncopyleft free software license that was used for X11R6.3.  Thank you, Open Group&mdash;but this subsequent reversal does not invalidate the conclusions we draw from the fact that adding the restrictions was <em>possible</em>.
nl: In September 1998, een aantal maanden nadat X11R6.4 was uitgebracht onder een niet-vrije licentie, draaide de Open Group deze beslissing weer terug en bracht het opnieuw uit onder dezelfde niet-auteursplichtige vrije software licentie als X11R6.3. Bedankt daarvoor, Open Group&mdash;maar dit terugdraaien draait niet tevens onze reactie terug op het feit dat dit toevoegen van beperkingen zelfs maar <em>mogelijk</em> was.

note: type: Content of: <div><p>
en: Pragmatically speaking, thinking about greater long-term goals will strengthen your will to resist this pressure.  If you focus your mind on the freedom and community that you can build by staying firm, you will find the strength to do it.  &ldquo;Stand for something, or you will fall for anything.&rdquo;
nl: Om even pragmatisch te blijven, het hogere doel op de lange termijn in gedachten houden zal je sterken in je overtuiging niet toe te geven aan deze druk. Als je je concentreert op de vrijheid en gemeenschap die je aan het cre&euml;ren bent wanneer je niet toegeeft dan zul je die kracht ook vinden. &ldquo;Sta voor iets of je faalt voor niets&rdquo;.

note: type: Content of: <div><p>
en: And if cynics ridicule freedom, ridicule community&hellip;if &ldquo;hard-nosed realists&rdquo; say that profit is the only ideal&hellip;just ignore them, and use copyleft all the same.
nl: En wanneer de cynyci vrijheid belachelijk maken, of de gemeenschap...waneer &ldquo;realisten&rdquo; je vertellen dat winst het enige ideaal is&hellip;negeer ze dan gewoon en gebruik toch &ldquo;auteursplicht&rdquo;.

note: type: Content of: <div><div><p>
en: This essay is published in <a href="https://shop.fsf.org/product/free-software-free-society/"><cite>Free Software, Free Society: The Selected Essays of Richard M. Stallman</cite></a>.
nl: Dit artikel is opgenomen in <a href="https://shop.fsf.org/product/free-software-free-society/"><cite>Free Software, Free Society: The Selected Essays of Richard M. Stallman</cite></a>.

note: type: Content of: <div><div><p>
en: Please send general FSF &amp; GNU inquiries to <a href="mailto:gnu@gnu.org">&lt;gnu@gnu.org&gt;</a>.  There are also <a href="/contact/">other ways to contact</a> the FSF.  Broken links and other corrections or suggestions can be sent to <a href="mailto:webmasters@gnu.org">&lt;webmasters@gnu.org&gt;</a>.
nl: Gelieve algemene vragen over FSF &amp; GNU te sturen naar <a href="mailto:gnu@gnu.org">&lt;gnu@gnu.org&gt;</a>. Er zijn ook nog <a href="/contact/">andere manieren om in contact te komen</a> met de FSF. Foute links en andere correcties graag sturen aan <a href="mailto:webmasters@gnu.org">&lt;webmasters@gnu.org&gt;</a>.

note: TRANSLATORS: Ignore the original text in this paragraph, replace it with the translation of these two: We work hard and do our best to provide accurate, good quality translations.  However, we are not exempt from imperfection. Please send your comments and general suggestions in this regard to <a hr
en: Please see the <a href="/server/standards/README.translations.html">Translations README</a> for information on coordinating and contributing translations of this article.
nl: We doen ons best om goede vertalingen te maken maar staan altijd open voor verbeteringen. Suggesties, op- en aanmerkingen sturen aan: <a href="mailto:web-translators@gnu.org">&lt;web-translators@gnu.org&gt;</a>.</p> <p>Zie <a href="/server/standards/README.translations.html"> Translations README</a> voor informatie over het onderhoud van vertalingen op deze website.

note: type: Content of: <div><p>
en: This page is licensed under a <a rel="license" href="http://creativecommons.org/licenses/by-nd/4.0/">Creative Commons Attribution-NoDerivatives 4.0 International License</a>.
nl: Deze pagina is uitgebracht onder de <a rel="license" href="http://creativecommons.org/licenses/by-nd/4.0/deed.nl">Creative Commons Naamsvermelding-GeenAfgeleideWerken 4.0 Internationaal licentie</a>.

note: timestamp start type: Content of: <div><p>
en: Updated:
nl: Bijgewerkt:
