categories.html - en to pl translation catalogue (80 entries)

note: type: Content of: <title>
en: Categories of Free and Nonfree Software - GNU Project - Free Software Foundation
pl: Kategorie Wolnego i&nbsp;Niewolnego Oprogramowania - Projekt GNU - Free Software Foundation

note: type: Content of: <div><h2>
en: Categories of Free and Nonfree Software
pl: Kategorie wolnego i&nbsp;niewolnego oprogramowania

note: type: Attribute 'alt' of: <div><div><object><img>
en: [Categories of software]
pl: [Kategorie oprogramowania]

note: type: Content of: <div><div><p>
en: This diagram explains the different categories of software. It is available as <a href="/philosophy/category.svg">SVG</a> and <a href="/philosophy/category.png">PNG</a> images, under the terms of the <a href="https://creativecommons.org/licenses/by-sa/4.0/" rel="license">Creative Commons Attribution-ShareAlike 4.0 International</a> license.
pl: Ten diagram, autorstwa Chao-Kuei a&nbsp;niedawno zaktualizowany przez kilka innych osób, wyjaśnia zależności między różnymi kategoriami oprogramowania. Jest dostępny jako <a href="/philosophy/category.svg">skalowana grafika wektorowa</a> oraz&nbsp;jako <a href="/philosophy/category.fig">dokument XFig</a>, na&nbsp;licencji Creative Commons Attribute-Share Alike v4.0 Międzynarodowej.

note: type: Content of: <div><div><p>
en: Note: the diagram is clickable if your browser completely supports the SVG format.
pl: Notatka: diagram jest klikalny w&nbsp;waszej przeglądarce jeżeli&nbsp;wspiera ona format SVG.

note: type: Content of: <div><div><p>
en: Also see <a href="/philosophy/words-to-avoid.html"> Confusing Words which You Might Want to Avoid</a>.
pl: Zwróćcie też uwagę na&nbsp;<a href="/philosophy/words-to-avoid.html">Mylące słowa, których prawdopodobnie wolelibyście unikać</a>.

note: type: Content of: <div><h3>
en: Free software
pl: Wolne oprogramowanie [<em>Free software</em>]

note: type: Content of: <div><p>
en: Free software is software that comes with permission for anyone to use, copy, and/or distribute, either verbatim or with modifications, either gratis or for a fee. In particular, this means that source code must be available. &ldquo;If it's not source, it's not software.&rdquo; This is a simplified description; see also the <a href="/philosophy/free-sw.html">full definition</a>.
pl: Wolne oprogramowanie, czyli&nbsp;<em>free software</em>, rozpowszechniane jest na&nbsp;zasadach, które pozwalają każdemu na&nbsp;użytkowanie go, kopiowanie i&nbsp;rozpowszechnianie w&nbsp;postaci niezmienionej lub&nbsp;z&nbsp;modyfikacjami, za&nbsp;darmo lub&nbsp;za opłatą. W&nbsp;szczególności oznacza to, że&nbsp;jego kod źródłowy musi być dostępny. &bdquo;Jeśli coś nie jest źródłem — nie jest programem&rdquo;. To uproszczona definicja, prosimy zapoznać się również z&nbsp;jej <a href="/philosophy/free-sw.html">pełną wersją</a>.

note: type: Content of: <div><p>
en: If a program is free, then it can potentially be included in a free operating system such as GNU, or free versions of the <a href="/gnu/linux-and-gnu.html">GNU/Linux system</a>.
pl: Jeśli jakiś program jest wolny, to potencjalnie może zostać włączony do&nbsp;wolnego systemu operacyjnego, takiego jak GNU lub&nbsp;jednej z&nbsp;wolnych wersji systemu <a href="/gnu/linux-and-gnu.html">GNU/Linux</a>.

note: type: Content of: <div><p>
en: There are many different ways to make a program free&mdash;many questions of detail, which could be decided in more than one way and still make the program free. Some of the possible variations are described below. For information on specific free software licenses, see the <a href="/licenses/license-list.html">license list</a> page.
pl: Istnieje wiele różnych metod uczynienia programu wolnym — wiele szczegółowych kwestii, które można rozstrzygnąć na&nbsp;więcej niż jeden sposobów, wciąż pozostawiając program wolnym. Niektóre z&nbsp;możliwych wariantów opisane są poniżej. Więcej informacji na&nbsp;temat konkretnych licencji wolnego oprogramowania zawartych jest na&nbsp;<a href="/licenses/license-list.html">stronie z&nbsp;listą licencji</a>.

note: type: Content of: <div><p>
en: Free software is a matter of freedom, not price. But proprietary software companies typically use the term &ldquo;free software&rdquo; to refer to price. Sometimes they mean that you can obtain a binary copy at no charge; sometimes they mean that a copy is bundled with a computer that you are buying, and the price includes both.  Either way, it has nothing to do with what we mean by free software in the GNU project.
pl: Wolne oprogramowanie to kwestia wolności, nie ceny. Jednak&nbsp;firmy piszące prawnie zastrzeżone programy czasami używają terminu &bdquo;free software&rdquo; odnosząc go do&nbsp;ceny [w angielskim &bdquo;free&rdquo; oznacza &bdquo;wolny&rdquo;, ale&nbsp;też &bdquo;darmowy&rdquo;]. W&nbsp;niektórych przypadkach znaczy to, że&nbsp;można uzyskać kopię binarną bez&nbsp;opłaty, w&nbsp;innych, że&nbsp;kopia dołączana jest do&nbsp;komputera, który kupujesz. Coś takiego nie ma nic wspólnego z&nbsp;tym, jak my rozumiemy wolne oprogramowanie w&nbsp;projekcie GNU.

note: type: Content of: <div><p>
en: Because of this potential confusion, when a software company says its product is free software, always check the actual distribution terms to see whether users really have all the freedoms that free software implies. Sometimes it really is free software; sometimes it isn't.
pl: W&nbsp;związku z&nbsp;potencjalną możliwością pomyłki, gdy firma programistyczna twierdzi, że&nbsp;jej produkt jest <em>free software</em>, warto zawsze sprawdzić faktyczne warunki dystrybucji, aby&nbsp;upewnić się, czy&nbsp;użytkownicy rzeczywiście mają wszystkie wolności, które wynikają z&nbsp;idei wolnego oprogramowania. Czasem program jest rzeczywiście wolny, a&nbsp;czasem nie.

note: type: Content of: <div><p>
en: Many languages have two separate words for &ldquo;free&rdquo; as in freedom and &ldquo;free&rdquo; as in zero price. For example, French has &ldquo;libre&rdquo; and &ldquo;gratuit.&rdquo; Not so English; there is a word &ldquo;gratis&rdquo; that refers unambiguously to price, but no common adjective that refers unambiguously to freedom. So if you are speaking another language, we suggest you translate &ldquo;free&rdquo; into your language to make it clearer. See our list of <a href= "/philosophy/fs-translations.html"> translations of the term &ldquo;free software&rdquo;</a> into various other languages.
pl: W&nbsp;angielskim słowo &bdquo;free&rdquo;, używane na&nbsp;ogół w&nbsp;znaczeniu &bdquo;wolny&rdquo;, &bdquo;swobodny&rdquo; może też znaczyć &bdquo;darmowy&rdquo;. W&nbsp;wielu językach są to dwa odrębne słowa, na&nbsp;przykład, we francuskim istnieje &bdquo;libre&rdquo; i&nbsp;&bdquo;gratuit&rdquo;. W&nbsp;angielskim; jest słowo &bdquo;gratis&rdquo;, które jednoznacznie odnosi się do&nbsp;ceny, jednak&nbsp;brak przymiotnika, który jednoznacznie odnosiłby się do&nbsp;wolności. Zapoznajcie się z&nbsp;naszą listą <a href= "/philosophy/fs-translations.html">tłumaczeń terminu &bdquo;wolne oprogramowanie&rdquo;</a> na&nbsp;inne języki.

note: type: Content of: <div><p>
en: Free software is often <a href="/software/reliability.html">more reliable</a> than nonfree software.
pl: Wolne programy są często <a href="/software/reliability.html">bardziej niezawodne</a> niż te, które wolne nie są.

note: type: Content of: <div><h3>
en: Open source software
pl: Oprogramowanie Open Source

note: type: Content of: <div><p>
en: The term &ldquo;open source&rdquo; software is used by some people to mean more or less the same category as free software. It is not exactly the same class of software: they accept some licenses that we consider too restrictive, and there are free software licenses they have not accepted. However, the differences in extension of the category are small: we know of only a few cases of source code that is open source but not free.  In principle it could happen that some free programs are rejected as open source, but we don't know if that has ever happened.
pl: Niektórzy ludzie używają terminu &bdquo;oprogramowanie open source&rdquo; [dosłownie: &bdquo;otwarte źródło&rdquo;], mając na&nbsp;myśli mniej więcej to samo, co wolne oprogramowanie. Jednak&nbsp;nie jest to dokładnie ten sam rodzaj oprogramowania: zaakceptowali oni pewne ograniczenia licencyjne, które my uważamy za&nbsp;zbyt restrykcyjne. Istnieją również licencje wolnego oprogramowania, których oni nie akceptują. Jednak&nbsp;różnice w&nbsp;praktyce są dość małe: znamy tylko kilka przykładów kodu, który jest open source, a&nbsp;nie jest wolnym oprogramowaniem. Teoretycznie mogłoby być wolne oprogramowanie, które jest odrzucone jako open source, ale&nbsp;nie wiemy czy&nbsp;taki przekład istnieje.

note: type: Content of: <div><p>
en: We prefer the term &ldquo;<a href="/philosophy/open-source-misses-the-point.html">free software</a>&rdquo; because it refers to freedom&mdash;something that the term &ldquo;open source&ldquo; does not do.
pl: Wolimy termin &bdquo;<a href="/philosophy/open-source-misses-the-point.html">wolne oprogramowanie</a>&rdquo;, ponieważ&nbsp;odwołuje się on do&nbsp;wolności, a&nbsp;określenie &bdquo;open source&rdquo; nie.

note: type: Content of: <div><h3>
en: Public domain software
pl: Oprogramowanie będące dobrem publicznym [<em>Public domain software</em>]

note: type: Content of: <div><p>
en: Public domain software is software that is not copyrighted. If the source code is in the public domain, that is a special case of <a href="#Non-CopyleftedFreeSoftware">noncopylefted free software</a>, which means that some copies or modified versions may not be free at all.
pl: Oprogramowanie w&nbsp;domenie publicznej [<em>public domain software</em>], to programy nie objęte prawem autorskim. Jeśli kod źródłowy jest dobrem publicznym, to jest to specjalny przypadek <a href="#Non-CopyleftedFreeSoftware">wolnego oprogramowania nieobjętego przez copyleft</a>, co znaczy, że&nbsp;niektóre z&nbsp;jego kopii lub&nbsp;zmodyfikowanych wersji mogą być niewolne.

note: type: Content of: <div><p>
en: In some cases, an executable program can be in the public domain but the source code is not available. This is not free software, because free software requires accessibility of source code.  Meanwhile, most free software is not in the public domain; it is copyrighted, and the copyright holders have legally given permission for everyone to use it in freedom, using a free software license.
pl: W&nbsp;niektórych przypadkach program wykonywalny należy do&nbsp;domeny publicznej, ale&nbsp;jego kod źródłowy nie jest dostępny. Nie jest to wówczas wolne oprogramowanie, gdyż ono wymaga dostępności kodu źródłowego. Większość wolnego oprogramowania nie jest dobrem publicznym — jest objęta prawami autorskimi, a&nbsp;posiadacze tych praw udzielili wszystkim pozwolenia na&nbsp;swobodne korzystanie z&nbsp;oprogramowania, które stworzyli. Zrobili to, stosując odpowiednią licencję — licencję wolnego oprogramowania.

note: type: Content of: <div><p>
en: Sometimes people use the term &ldquo;public domain&rdquo; in a loose fashion to mean <a href="#FreeSoftware">&ldquo;free&rdquo;</a> or &ldquo;available gratis.&rdquo; However, &ldquo;public domain&rdquo; is a legal term and means, precisely, &ldquo;not copyrighted.&rdquo; For clarity, we recommend using &ldquo;public domain&rdquo; for that meaning only, and using other terms to convey the other meanings.
pl: Niekiedy używa się pojęcia &bdquo;public domain&rdquo; w&nbsp;sposób nieprecyzyjny, mając na&nbsp;myśli <a href="#FreeSoftware">&bdquo;darmowy&rdquo;</a> lub&nbsp;&bdquo;dostępny bez&nbsp;opłat&rdquo;. Jednakże &bdquo;public domain&rdquo; jest terminem prawniczym i&nbsp;oznacza, dokładnie, &bdquo;nie stanowiący przedmiotu prawa autorskiego&rdquo; [<em>not copyrighted</em>]. Zalecamy, dla jasności, stosowanie &bdquo;public domain&rdquo; tylko w&nbsp;tym sensie, a&nbsp;innych terminów do&nbsp;oddania innych znaczeń.

note: type: Content of: <div><p>
en: Under the Berne Convention, which most countries have signed, anything written down is automatically copyrighted. This includes programs. Therefore, if you want a program you have written to be in the public domain, you must take some legal steps to disclaim the copyright on it; otherwise, the program is copyrighted.
pl: Zgodnie z&nbsp;Konwencją Berneńską, podpisaną przez większość krajów, wszystko, co zostanie zapisane, staje się automatycznie objęte prawem autorskim. Dotyczy to także programów. Dlatego&nbsp;też, jeśli chcecie udostępnić napisany przez siebie program jako dobro publiczne, musicie podjąć pewne kroki prawne, żeby zrzec się swoich praw autorskich. W&nbsp;przeciwnym razie, program pozostanie takim prawem objęty.

note: type: Content of: <div><h3>
en: Copylefted software
pl: Oprogramowanie objęte copyleft

note: type: Content of: <div><p>
en: Copylefted software is free software whose distribution terms ensure that all copies of all versions carry more or less the same distribution terms.  This means, for instance, that copyleft licenses generally disallow others to add additional requirements to the software (though a limited set of safe added requirements can be allowed) and require making source code available.  This shields the program, and its modified versions, from some of the common ways of making a program proprietary.
pl: Oprogramowanie copyleft to wolne programy, których warunki rozpowszechniania zapewniają, że&nbsp;wszystkie kopie będą miały podobne warunki rozpowszechniania. Zwykle licencje copyleft nie pozwalają redystrybutorom na&nbsp;dodawanie dodatkowych ograniczeń przy dalszym rozpowszechnianiu lub&nbsp;modyfikacji programu (kilka szczególnie łagodnych ograniczeń jest dozwolonych). To chroni program i&nbsp;jego zmodyfikowane wersje przed niektórymi sposobami zmieniania programu w&nbsp;program własnościowy.

note: type: Content of: <div><p>
en: Some copyleft licenses, such as GPL version&nbsp;3, block other means of turning software proprietary, such as <a href="/licenses/rms-why-gplv3.html">tivoization</a>.
pl: Niektóre licencje copyleft, takie jak GPL w&nbsp;wersji 3, uniemożliwiają inne metody przekształcania programów w&nbsp;oprogramowanie własnościowe, takie jak <a href="/licenses/rms-why-gplv3.html">tivoization</a>.

note: type: Content of: <div><p>
en: In the GNU Project, we copyleft almost all the software we write, because our goal is to give <em>every</em> user the freedoms implied by the term &ldquo;free software.&rdquo; See our <a href="/licenses/copyleft.html">copyleft article</a> for more explanation of how copyleft works and why we use it.
pl: W&nbsp;Projekcie GNU stosujemy copyleft do&nbsp;prawie całego oprogramowania jakie piszemy, gdyż naszym celem jest dać każdemu użytkownikowi wolności wynikające z&nbsp;pojęcia &bdquo;wolne oprogramowanie&rdquo;. Na&nbsp;stronie <a href= "/licenses/copyleft.html">Czym jest copyleft</a> znajduje się szczegółowe wyjaśnienie sposobu działania copyleft i&nbsp;powodów, dla których stosujemy to rozwiązanie.

note: type: Content of: <div><p>
en: Copyleft is a general concept; to copyleft an actual program, you need to use a specific set of distribution terms. There are many possible ways to write copyleft distribution terms, so in principle there can be many copyleft free software licenses.  However, in actual practice nearly all copylefted software uses the <a href="/licenses/gpl.html">GNU General Public License</a>. Two different copyleft licenses are usually &ldquo;incompatible,&rdquo; which means it is illegal to merge the code using one license with the code using the other license; therefore, it is good for the community if people use a single copyleft license.
pl: Copyleft jest pojęciem ogólnym — żeby faktycznie program podlegał licencji typu copyleft należy użyć konkretnego zestawu warunków dystrybucyjnych. Istnieje wiele możliwych sposobów napisania warunków dystrybucji zgodnych z&nbsp;copyleft, więc&nbsp;w&nbsp;zasadzie dla wolnego oprogramowania może istnieć wiele licencji typu copyleft. Niemniej jednak, w&nbsp;praktyce niemal całe oprogramowanie wydane na&nbsp;zasadach copyleft korzysta z&nbsp;<a href="/licenses/gpl.html">Powszechnej Licencji Publicznej GNU</a> [<em>GNU General Public License</em>]. Dwie różne licencje typu copyleft są na&nbsp;ogół ze sobą &bdquo;niezgodne&rdquo;, &bdquo;niekompatybilne&rdquo;, co znaczy, że&nbsp;łączenie kodu objętego jedną z&nbsp;tych licencji z&nbsp;kodem objętym drugą jest nielegalne. Dlatego&nbsp;dobrze jest dla społeczności, jeśli wykorzystuje się tylko jedną licencję copyleft.

note: type: Content of: <div><h3>
en: Noncopylefted free software
pl: Wolne oprogramowanie nie objęte przez copyleft

note: type: Content of: <div><p>
en: Noncopylefted free software comes from the author with permission to redistribute and modify, and also to add additional restrictions to it.
pl: Wolne oprogramowanie nie objęte copyleft zawiera zezwolenie autora na&nbsp;dalsze rozpowszechnianie i&nbsp;modyfikowanie, jak również na&nbsp;nakładanie dodatkowych ograniczeń.

note: type: Content of: <div><p>
en: If a program is free but not copylefted, then some copies or modified versions may not be free at all. A software company can compile the program, with or without modifications, and distribute the executable file as a <a href="#ProprietarySoftware">proprietary</a> software product.
pl: Jeśli program jest wolny, ale&nbsp;nie objęty copyleft, to niektóre jego kopie lub&nbsp;zmienione wersje mogą w&nbsp;ogóle nie być wolne. Jakaś firma programistyczna może skompilować dany program, ze zmianami lub&nbsp;bez, i&nbsp;rozpowszechniać plik wykonywalny jako <a href="#ProprietarySoftware">prawnie zastrzeżony</a> produkt.

note: type: Content of: <div><p>
en: The <a href="https://www.x.org/wiki/">X Window System</a> illustrates this.  The X Consortium released X11 with distribution terms that made it noncopylefted free software, and subsequent developers have mostly followed the same practice.  A copy which has those distribution terms is free software.  However, there are nonfree versions as well, and there are (or at least were) popular workstations and PC graphics boards for which nonfree versions are the only ones that work.  If you are using this hardware, X11 is not free software for you.  <a href="/philosophy/x.html">The developers of X11 even made X11 nonfree</a> for a while; they were able to do this because others had contributed their code under the same noncopyleft license.
pl: Ilustruje to przypadek <a href="https://www.x.org/wiki/">Systemu X Window</a>. Konsorcjum X wydawało X11 na&nbsp;warunkach dystrybucyjnych, które czyniło go wolnym oprogramowaniem nie objętym copyleft, a&nbsp;dalsi deweloperzy kontynuowali tą praktykę. Kopia na&nbsp;tych warunkach jest wolnym oprogramowaniem. Jednakże, istnieją też wersje niewolne i&nbsp;są popularne stacje robocze (w każdym razie były), i&nbsp;karty graficzne PC, na&nbsp;których jedynie niewolne wersje działają. Jeśli używacie takiego sprzętu, to X11 nie jest dla Was wolnym oprogramowaniem. <a href="/philosophy/x.html">Programiści systemu X11 nawet uczynili go na&nbsp;pewien czas niewolnym.</a> Byli to w&nbsp;stanie zrobić, ponieważ&nbsp;inni dołączali swój kod na&nbsp;tej samej licencji nie objętej copyleft.

note: type: Content of: <div><h3>
en: Lax permissive licensed software
pl: Oprogramowanie na&nbsp;licencjach zbyt przyzwalających [<em>Lax permissive licensed software</em>]

note: type: Content of: <div><p>
en: Lax permissive licenses include the X11 license and the <a href="/licenses/bsd.html">two BSD licenses</a>.  These licenses permit almost any use of the code, including distributing proprietary binaries with or without changing the source code.
pl: W&nbsp;skład licencji zbyt przyzwalających wchodzi licencja X11 oraz&nbsp;<a href="/licenses/bsd.html">dwie licencje BSD</a>. Te licencje zezwalają na&nbsp;prawie jakiekolwiek modyfikowanie kodu, włączając w&nbsp;to redystrybucję prawnie zastrzeżonych binarii z&nbsp;lub bez&nbsp;zmian kodu źródłowego.

note: type: Content of: <div><h3>
en: GPL-covered software
pl: Oprogramowanie objęte GPL

note: type: Content of: <div><p>
en: The <a href="/licenses/gpl.html">GNU GPL (General Public License)</a> is one specific set of distribution terms for copylefting a program. The GNU Project uses it as the distribution terms for most GNU software.
pl: Powszechna Licencja Publiczna, <a href="/licenses/gpl.html">GNU GPL (General Public License)</a>, to jeden z&nbsp;konkretnych zestawów warunków rozpowszechniania służący do&nbsp;objęcia programu licencją typu copyleft. Projekt GNU wydaje na&nbsp;jej warunkach większość swojego oprogramowania.

note: type: Content of: <div><p>
en: To equate free software with GPL-covered software is therefore an error.
pl: Nieporozumieniem jest zrównanie wolnego oprogramowania wraz z&nbsp;oprogramowaniem objętym GPL.

note: type: Content of: <div><h3>
en: The GNU operating system
pl: System operacyjny GNU

note: type: Content of: <div><p>
en: The <a href="/gnu/gnu.html">GNU operating system</a> is the Unix-like operating system, which is entirely free software, that we in the GNU Project have developed since 1984.
pl: <a href="/gnu/gnu-history.html">System operacyjny GNU</a> to system operacyjny podobny do&nbsp;Uniksa, składający się w&nbsp;całości z&nbsp;wolnego oprogramowania, który rozwijamy w&nbsp;ramach Projektu GNU od&nbsp;1984 roku.

note: type: Content of: <div><p>
en: A Unix-like operating system consists of many programs. The GNU system includes all of the <a href="#GNUsoftware">official GNU packages</a>.  It also includes many other packages, such as the X Window System and TeX, which are not GNU software.
pl: Uniksopodobny system operacyjny składa się z&nbsp;wielu programów. System GNU zawiera <a href="#GNUsoftware">oficjalne pakiety GNU</a>, jak również wiele innych pakietów, jak System X Window i&nbsp;TeX, które nie są oprogramowaniem GNU.

note: type: Content of: <div><p>
en: The first test release of the complete GNU system was in 1996.  This includes the GNU Hurd, our kernel, developed since 1990.  In 2001 the GNU system (including the GNU Hurd) began working fairly reliably, but the Hurd still lacks some important features, so it is not widely used.  Meanwhile, the <a href="/gnu/linux-and-gnu.html">GNU/Linux system</a>, an offshoot of the GNU operating system which uses Linux as the kernel instead of the GNU Hurd, has been a great success since the 90s.  As this shows, the GNU system is not a single static set of programs; users and distributors may select different packages according to their needs and desires.  The result is still a variant of the GNU system.
pl: Pierwsze testowe wydanie pełnego systemu GNU miało miejsce w&nbsp;roku 1996. Obejmowało ono GNU Hurd, czyli&nbsp;rozwijane przez nas od&nbsp;1990 roku jądro systemu. W&nbsp;roku 2001 system GNU (wraz z&nbsp;jądrem GNU Hurd) zaczął działać całkiem niezawodnie, jednak&nbsp;Hurdowi nadal brakuje kilku ważnych elementów, więc&nbsp;nie jest szeroko wykorzystywany. Tymczasem w&nbsp;latach 90. wielki sukces odniósł <a href= "/gnu/linux-and-gnu.html">system GNU/Linux</a>, odgałęzienie systemu GNU, które jako jądro wykorzystuje Linuksa zamiast GNU Hurd. To pokazuje, że&nbsp;system GNU nie jest pojedynczym statycznym zestawem programów. Użytkownicy oraz&nbsp;dystrybutorzy mogą wybierać różne pakiety dostosowane do&nbsp;ich potrzeb i&nbsp;pragnień. Wynikiem tego jest wariant systemu GNU.

note: type: Content of: <div><p>
en: Since the purpose of GNU is to be free, every single component in the GNU operating system is free software.  They don't all have to be copylefted, however; any kind of free software is legally suitable to include if it helps meet technical goals.
pl: Ponieważ&nbsp;celem GNU jest wolność, każdy z&nbsp;poszczególnych składników systemu GNU jest wolnym oprogramowaniem. Nie wszystkie jednak&nbsp;muszą być objęte przez copyleft. Jednakże jakikolwiek rodzaj wolego oprogramowania jest prawnie odpowiedni do&nbsp;dołączania, jeżeli&nbsp;tylko pomaga osiągnąć techniczne założenia.

note: type: Content of: <div><h3>
en: GNU programs
pl: Programy GNU

note: type: Content of: <div><p>
en: &ldquo;GNU programs&rdquo; is equivalent to <a href="#GNUsoftware">GNU software.</a> A program Foo is a GNU program if it is GNU software.  We also sometimes say it is a &ldquo;GNU package.&rdquo;
pl: Termin &bdquo;Programy GNU&rdquo; to synonim <a href="#GNUsoftware">oprogramowania GNU</a>. Program Foo jest programem GNU jeśli jest oprogramowaniem GNU. Czasem mówimy też, że&nbsp;jest &bdquo;pakietem GNU.&rdquo;

note: type: Content of: <div><h3>
en: GNU software
pl: Oprogramowanie GNU

note: type: Content of: <div><p>
en: <a href="/software/software.html">GNU software</a> is software that is released under the auspices of the <a href="/gnu/gnu.html">GNU Project</a>. If a program is GNU software, we also say that it is a GNU program or a GNU package.  The README or manual of a GNU package should say it is one. Also, the Free Software Directory <a href="https://directory.fsf.org/wiki/GNU">identifies and lists</a> all GNU packages.
pl: <a href="/software/software.html">Oprogramowanie GNU</a> to oprogramowanie wydane pod&nbsp;auspicjami <a href="/gnu/gnu-history.html">Projektu GNU</a>. Jeśli jakiś program jest oprogramowaniem GNU, to jest również programem lub&nbsp;pakietem GNU. W&nbsp;pliku README lub&nbsp;podręczniku danego pakietu powinno być to wyraźnie napisane; wszystkie pakiety GNU wskazano także w&nbsp;<a href="/directory">Katalogu wolnego oprogramowania</a>.

note: type: Content of: <div><p>
en: Most GNU software is <a href= "/licenses/copyleft.html">copylefted</a>, but not all; however, all GNU software must be <a href="/philosophy/free-sw.html">free software</a>.
pl: Większość oprogramowania GNU jest wydana na&nbsp;warunkach <a href= "/licenses/copyleft.html">copyleft</a>, ale&nbsp;nie wszystkie; jednak&nbsp;całość musi być <a href="/philosophy/free-sw.html">wolnym oprogramowaniem</a>.

note: type: Content of: <div><p>
en: Some GNU software was written by <a href="https://www.fsf.org/about/staff/">staff</a> of the <a href="https://www.fsf.org/">Free Software Foundation</a>, but most GNU software comes from many <a href="/people/people.html">volunteers</a>.  (Some of these volunteers are paid by companies or universities, but they are volunteers for us.)  Some contributed software is copyrighted by the Free Software Foundation; some is copyrighted by the contributors who wrote it.
pl: Część oprogramowania GNU została napisana przez <a href="https://www.fsf.org/about/staff/">pracowników</a> Fundacji Wolnego Oprogramowania (<a href="https://www.fsf.org/">Free Software Foundation</a>), ale&nbsp;większość jest wkładem <a href="/people/people.html">ochotników</a>. (Niektórzy z&nbsp;tych ochotników są opłacani przez firmy lub&nbsp;uniwersytety, ale&nbsp;dla nas są ochotnicy.) Prawa autorskie do&nbsp;niektórych z&nbsp;wniesionych programów ma Fundacja Wolnego Oprogramowania, a&nbsp;prawa do&nbsp;reszty mają ich autorzy.

note: type: Content of: <div><h3>
en: FSF-copyrighted GNU software
pl: Oprogramowanie GNU, do&nbsp;którego FSF posiada prawa autorskie

note: type: Content of: <div><p>
en: The developers of GNU packages can transfer the copyright to the FSF, or they can keep it.  The choice is theirs.
pl: Deweloperzy paczek GNU mogą przekazać prawa autorskie FSF lub&nbsp;też zatrzymać dka siebie. To jest ich wybór.

note: type: Content of: <div><p>
en: If they have transferred the copyright to the FSF, the program is FSF-copyrighted GNU software, and the FSF can enforce its license.  If they have kept the copyright, enforcing the license is their responsibility.
pl: Jeżeli&nbsp;zmienią copyright na&nbsp;GNU, program jest oprogramowaniem GNU, do&nbsp;którego FSF posiada prawa autorskie. FSF może egzekwować warunki licencji. Jeżeli&nbsp;zachowali prawa autorskie dla siebie, egzekwowanie warunków licencji jest ich zadaniem.

note: type: Content of: <div><p>
en: The FSF does not accept copyright assignments of software that is not an official GNU package, as a rule.
pl: FSF z&nbsp;zasady nie przyjmuje praw autorskich oprogramowania, które nie jest oficjalną paczką GNU.

note: type: Content of: <div><h3>
en: Nonfree software
pl: Oprogramowanie niewolne [<em>non-free software</em>]

note: type: Content of: <div><p>
en: Nonfree software is any software that is not free.  Its use, redistribution or modification is prohibited, or requires you to ask for permission, or is restricted so much that you effectively can't do it freely.
pl: Oprogramowanie niewolne oznacza każde oprogramowanie, które nie jest wolne. Kategoria ta obejmuje całe oprogramowanie, które zabrania używania, rozpowszechniania lub&nbsp;modyfikacji, albo&nbsp;wymaga proszenia o&nbsp;zgodę, albo&nbsp;jest tak ograniczone, że&nbsp;nie można efektywnie używać.

note: type: Content of: <div><h3>
en: Proprietary software
pl: Oprogramowanie własnościowe

note: type: Content of: <div><p>
en: Proprietary software is another name for nonfree software.  In the past we subdivided nonfree software into &ldquo;semifree software,&rdquo; which could be modified and redistributed noncommercially, and &ldquo;proprietary software,&rdquo; which could not be.  But we have dropped that distinction and now use &ldquo;proprietary software&rdquo; as synonymous with nonfree software.
pl: Oprogramowanie prawnie zastrzeżone to inna nazwa oprogramowania niewolnego. W&nbsp;przeszłości dzieliliśmy oprogramowanie niewolne na&nbsp;&bdquo;półwolne oprogramowanie&rdquo;, które mogłoby być modyfikowane i&nbsp;rozpowszechnianie w&nbsp;celach niekomercyjnych, oraz&nbsp;&bdquo;oprogramowanie własnościowe&rdquo;, które nie mogłoby być modyfikowane i&nbsp;rozpowszechniane. Ale&nbsp;teraz porzuciliśmy to i&nbsp;używamy nazwy &bdquo;oprogramowanie własnościowe&rdquo; jako synonim oprogramowania niewolnego.

note: type: Content of: <div><p>
en: The Free Software Foundation follows the rule that we cannot install any proprietary program on our computers except temporarily for the specific purpose of writing a free replacement for that very program. Aside from that, we feel there is no possible excuse for installing a proprietary program.
pl: W&nbsp;Fundacji Wolnego Oprogramowania (FSF) kierujemy się zasadą, że&nbsp;nie możemy instalować na&nbsp;naszych komputerach żadnego programu prawnie zastrzeżonego, z&nbsp;wyjątkiem instalacji tymczasowej wyłącznie w&nbsp;konkretnym celu napisania wolnego programu, który by go zastąpił. Z&nbsp;wyjątkiem takich przypadków, nie widzimy żadnego usprawiedliwienia dla instalacji programu własnościowego.

note: type: Content of: <div><p>
en: For example, we felt justified in installing Unix on our computer in the 1980s, because we were using it to write a free replacement for Unix. Nowadays, since free operating systems are available, the excuse is no longer applicable; we do not use any nonfree operating systems, and any new computer we install must run a completely free operating system.
pl: Na&nbsp;przykład, czuliśmy się usprawiedliwieni instalując na&nbsp;naszym komputerze Uniksa w&nbsp;latach 80., ponieważ&nbsp;wykorzystywaliśmy go do&nbsp;pisania jego wolnego zastępnika. Obecnie, ponieważ&nbsp;dostępne są wolne systemy operacyjne, to usprawiedliwienie nie jest już aktualne. Nie używamy żadnych niewolnych systemów operacyjnych a&nbsp;na każdym nowym komputerze instalujemy całkowicie wolny system operacyjny.

note: type: Content of: <div><p>
en: We don't insist that users of GNU, or contributors to GNU, have to live by this rule. It is a rule we made for ourselves. But we hope you will follow it too, for your freedom's sake.
pl: Nie nalegamy, by użytkownicy GNU, czy&nbsp;ofiarodawcy, musieli przestrzegać tej zasady. Ustanowiliśmy ją dla siebie. Jednak&nbsp;mamy nadzieję, że&nbsp;Wy także postanowicie się nią kierować, choćby dla wolności.

note: type: Content of: <div><h3>
en: Freeware
pl: <em>Freeware</em>

note: type: Content of: <div><p>
en: The term &ldquo;freeware&rdquo; has no clear accepted definition, but it is commonly used for packages which permit redistribution but not modification (and their source code is not available). These packages are <em>not</em> free software, so please don't use &ldquo;freeware&rdquo; to refer to free software.
pl: Termin &bdquo;freeware&rdquo; nie ma jasnej uzgodnionej definicji, ale&nbsp;jest powszechnie używany w&nbsp;odniesieniu do&nbsp;pakietów oprogramowania, które zezwalają na&nbsp;dalsze rozpowszechnianie, lecz&nbsp;nie na&nbsp;modyfikację (a&nbsp;ich kod źródłowy nie jest dostępny). Pakiety te <em>nie są</em> wolnym oprogramowaniem, więc&nbsp;prosimy o nieużywanie słowa &bdquo;freeware&rdquo; na&nbsp;określenie wolnego oprogramowania.

note: type: Content of: <div><h3>
en: Shareware
pl: <em>Shareware</em>

note: type: Content of: <div><p>
en: Shareware is software which comes with permission for people to redistribute copies, but says that anyone who continues to use a copy is <em>required</em> to pay a license fee.
pl: Shareware jest oprogramowaniem zawierającym zezwolenie na&nbsp;dalsze rozpowszechnianie kopii, ale&nbsp;każdy, kto kontynuuje wykorzystywanie go jest <em>zobowiązany</em> uiścić opłatę licencyjną.

note: type: Content of: <div><p>
en: Shareware is not free software, or even semifree. There are two reasons it is not:
pl: Shareware nie jest wolnym oprogramowaniem, ani&nbsp;nawet półwolnym. Wynika to z&nbsp;dwóch powodów:

note: type: Content of: <div><ul><li>
en: For most shareware, source code is not available; thus, you cannot modify the program at all.
pl: W&nbsp;przypadku większości oprogramowania shareware kod źródłowy nie jest dostępny, zatem&nbsp;nie da się go w&nbsp;ogóle modyfikować.

note: type: Content of: <div><ul><li>
en: Shareware does not come with permission to make a copy and install it without paying a license fee, not even for individuals engaging in nonprofit activity. (In practice, people often disregard the distribution terms and do this anyway, but the terms don't permit it.)
pl: W&nbsp;shareware nie ma zezwolenia na&nbsp;kopiowanie i&nbsp;instalację bez&nbsp;uiszczenia opłaty licencyjnej, nawet dla osób prywatnych zaangażowanych w&nbsp;działalność niekomercyjną. (W&nbsp;praktyce ludzie często lekceważą warunki rozpowszechniania i&nbsp;instalują programy shareware bez&nbsp;płacenia, jednak&nbsp;warunki dystrybucji na&nbsp;to nie pozwalają.)

note: type: Content of: <div><h3>
en: Private software
pl: Oprogramowanie prywatne [<em>Private software</em>]

note: type: Content of: <div><p>
en: Private or custom software is software developed for one user (typically an organization or company). That user keeps it and uses it, and does not release it to the public either as source code or as binaries.
pl: Oprogramowanie prywatne lub&nbsp;wykonane na&nbsp;zamówienie, to programy powstałe dla jednego użytkownika (zwykle instytucji lub&nbsp;przedsiębiorstwa). Użytkownik przechowuje taki program i&nbsp;korzysta z&nbsp;niego, nie udostępniając go ogółowi ani&nbsp;w&nbsp;postaci kodu źródłowego, ani&nbsp;binariów.

note: type: Content of: <div><p>
en: A private program is free software (in a somewhat trivial sense) if its sole user has the four freedoms.  In particular, if the user has full rights to the private program, the program is free.  However, if the user distributes copies to others and does not provide the four freedoms with those copies, those copies are not free software.
pl: Prywatny program jest wolnym oprogramowaniem (w dowolnym, trywialnym sensie), jeżeli&nbsp;jego grupa użytkowników mają zapewnione cztery zasady wolności. W&nbsp;szczególności, jeżeli&nbsp;użytkownik posiada pełne prawa do&nbsp;prywatnego programu, to jest on wolny. Jednakże, jeżeli&nbsp;użytkownik rozprowadza kopie innym i&nbsp;nie zapewnia czterych zasad wolności wraz z&nbsp;tymi kopiami, to kopie te nie są wolnym oprogramowaniem.

note: type: Content of: <div><p>
en: Free software is a matter of freedom, not access.  In general we do not believe it is wrong to develop a program and not release it. There are occasions when a program is so important that one might argue that withholding it from the public is doing wrong to humanity.  However, such cases are rare.  Most programs are not that important, and declining to release them is not particularly wrong. Thus, there is no conflict between the development of private or custom software and the principles of the free software movement.
pl: Wolne oprogramowanie jest kwestią wolności a&nbsp;nie dostępu. Ogólnie rzecz biorąc nie uważamy, żeby napisanie programu i&nbsp;następnie niewydanie go było czymś złym. Istnieją przypadki programów tak ważnych, że&nbsp;odmowa ich upublicznienia byłoby czymś złym dla ludzkości. Jednakże większość programów nie jest aż tak fenomenalna i&nbsp;wstrzymywanie się od&nbsp;ich wydania nie jest szczególnie szkodliwe. Dlatego&nbsp;rozwijanie oprogramowania prywatnego nie narusza zasad ruchu na&nbsp;rzecz wolnego oprogramowania.

note: type: Content of: <div><p>
en: Nearly all employment for programmers is in development of custom software; therefore most programming jobs are, or could be, done in a way compatible with the free software movement.
pl: Prawie cała praca dostępna dla programistów to rozwijanie prywatnego oprogramowania. Wynika z&nbsp;tego, że&nbsp;większość programistycznej pracy jest, lub&nbsp;mogłaby być, wykonywana w&nbsp;sposób zgodny z&nbsp;zasadami ruchu na&nbsp;rzecz wolnego oprogramowania.

note: type: Content of: <div><h3>
en: Commercial software
pl: Oprogramowanie komercyjne [<em>commercial software</em>]

note: type: Content of: <div><p>
en: &ldquo;Commercial&rdquo; and &ldquo;proprietary&rdquo; are not the same! Commercial software is software developed by a business as part of its business. Most commercial software is <a href="#ProprietarySoftware">proprietary</a>, but there is commercial free software, and there is noncommercial nonfree software.
pl: &bdquo;Komercyjne&rdquo; [<em>commercial</em>] i&nbsp;&bdquo;prawnie zastrzeżone&rdquo; [<em>proprietary</em>] to nie to samo! Oprogramowanie komercyjne to oprogramowanie tworzone przez przedsiębiorstwa, których celem jest zarabianie pieniędzy na&nbsp;jego wykorzystywaniu.  Większość programów komercyjnych jest <a href="#ProprietarySoftware">prawnie zastrzeżona</a>, ale&nbsp;istnieje komercyjne wolne oprogramowanie i&nbsp;niewolne oprogramowanie niekomercyjne.

note: type: Content of: <div><p>
en: For example, GNU Ada is developed by a company.  It is always distributed under the terms of the GNU GPL, and every copy is free software; but its developers sell support contracts. When their salesmen speak to prospective customers, sometimes the customers say, &ldquo;We would feel safer with a commercial compiler.&rdquo; The salesmen reply, &ldquo;GNU Ada <em>is</em> a commercial compiler; it happens to be free software.&rdquo;
pl: Na&nbsp;przykład, GNU Ada jest rozwijana przez firmę. GNU Ada jest zawsze rozpowszechniana na&nbsp;warunkach GNU GPL i&nbsp;każda jej kopia jest wolnym oprogramowaniem, ale&nbsp;jej autorzy sprzedają usługi pomocy technicznej. Gdy ich przedstawiciele handlowi spotykają się z&nbsp;potencjalnymi klientami, czasami klienci mówią &bdquo;Czulibyśmy się bezpieczniej z&nbsp;komercyjnym kompilatorem&rdquo;. Na&nbsp;co sprzedawcy odpowiadają: &bdquo;GNU Ada <em>jest</em> kompilatorem komercyjnym, który równocześnie jest wolnym oprogramowaniem.&rdquo;

note: type: Content of: <div><p>
en: For the GNU Project, the priorities are in the other order: the important thing is that GNU Ada is free software; that it is commercial is just a detail. However, the additional development of GNU Ada that results from its being commercial is definitely beneficial.
pl: Dla projektu GNU priorytety są w&nbsp;innym porządku: najważniejszą rzeczą jest to, że&nbsp;GNU Ada jest wolnym oprogramowaniem. To, czy&nbsp;jest ono komercyjne czy&nbsp;nie, to szczegół. Jednak&nbsp;dodatkowy rozwój GNU Ady wynikający z&nbsp;jej komercyjnego charakteru jest niewątpliwie korzystny.

note: type: Content of: <div><p>
en: Please help spread the awareness that free commercial software is possible. You can do this by making an effort not to say &ldquo;commercial&rdquo; when you mean &ldquo;proprietary.&rdquo;
pl: Prosimy o&nbsp;rozpowszechnienie informacji o&nbsp;tym, że&nbsp;możliwe jest komercyjne wolne oprogramowanie. Możecie nam w&nbsp;tym pomóc starając się nie mówić &bdquo;komercyjne&rdquo;, gdy macie na&nbsp;myśli &bdquo;prawnie zastrzeżone.&rdquo;

note: type: Content of: <div><div><p>
en: Please send general FSF &amp; GNU inquiries to <a href="mailto:gnu@gnu.org">&lt;gnu@gnu.org&gt;</a>.  There are also <a href="/contact/">other ways to contact</a> the FSF.  Broken links and other corrections or suggestions can be sent to <a href="mailto:webmasters@gnu.org">&lt;webmasters@gnu.org&gt;</a>.
pl: Wszelkie pytania dotyczące GNU i&nbsp;FSF prosimy kierować na&nbsp;adres <a href="mailto:gnu@gnu.org">&lt;gnu@gnu.org&gt;</a>. Inne metody kontaktu z&nbsp;FSF można znaleźć na&nbsp;stronie <a href="/contact/contact.html">kontakt</a> <br /> Informacje o niedziałających odnośnikach oraz&nbsp;inne poprawki (lub propozycje) prosimy wysyłać na&nbsp;adres <a href="mailto:web-translators@gnu.org">&lt;web-translators@gnu.org&gt;</a>.

note: TRANSLATORS: Ignore the original text in this paragraph, replace it with the translation of these two: We work hard and do our best to provide accurate, good quality translations.  However, we are not exempt from imperfection. Please send your comments and general suggestions in this regard to <a hr
en: Please see the <a href="/server/standards/README.translations.html">Translations README</a> for information on coordinating and contributing translations of this article.
pl: Staramy się, aby&nbsp;tłumaczenia były wierne i&nbsp;wysokiej jakości, ale&nbsp;nie jesteśmy zwolnieni z&nbsp;niedoskonałości. Komentarze odnośnie tłumaczenia polskiego oraz&nbsp;zgłoszenia dotyczące chęci współpracy w&nbsp;tłumaczeniu prosimy kierować na&nbsp;adres <a href="mailto:www-pl-trans@gnu.org">www-pl-trans@gnu.org</a>. <br /> Więcej informacji na&nbsp;temat koordynacji oraz&nbsp;zgłaszania propozycji tłumaczeń artykułów znajdziecie na&nbsp;<a href="/server/standards/README.translations.html">stronie tłumaczeń</a>.

note: type: Content of: <div><p>
en: This page is licensed under a <a rel="license" href="http://creativecommons.org/licenses/by-nd/4.0/">Creative Commons Attribution-NoDerivatives 4.0 International License</a>.
pl: Ta strona jest dostępna na&nbsp;<a rel="license" href="http://creativecommons.org/licenses/by-nd/4.0/deed.pl">licencji Creative Commons Uznanie autorstwa&nbsp;&ndash; Bez&nbsp;utworów zależnych 4.0 Międzynarodowe</a>.

note: TRANSLATORS: Use space (SPC) as msgstr if you don't want credits. type: Content of: <div><div>
en: *GNUN-SLOT: TRANSLATOR'S CREDITS*
pl: Tłumaczenie: Wojciech Kotwica 2001, Marcin "mlu" Luna 2024; poprawki: Wojciech Kotwica 2001, 2002, 2003, 2004, 2005, Radosław Moszczyński 2004, Marcin Wolak 2010, 2011, 2012, Jan Owoc 2010, 2011, 2012, 2015, 2016, 2021, Marcin "mlu" Luna 2024

note: timestamp start type: Content of: <div><p>
en: Updated:
pl: Aktualizowane:
